Wat kun je leren van het lezen van korte verhalen?

Als je korte verhalen schrijft kun je heel veel leren door korte verhalen te lezen. Ook als je het verhaal als lezer leest en niet als schrijver stel je jezelf onbewust vragen.

Vaak zijn dit vragen waarop je het antwoord (nog) niet weet. Of zet je vraagtekens bij dingen die je vreemd, raadselachtig, onbegrijpelijk, onduidelijk of raar voorkomen. In je achterhoofd blijf je bezig met iets wat je niet loslaat tijdens het lezen. Je zoekt naar antwoorden of verbanden. Het blijft je bezighouden, nog lang nadat je het boek hebt weggelegd.

Met behulp van een vragenlijst kun je een verhaal analyseren.

Stel jezelf na het lezen van het verhaal de volgende basis vragen: Wie? Wat? Waar? Wanneer? Waarom? Hoe?

Verbanden
Alles hangt samen. De schrijver doseert de informatie die hij prijs geeft hierdoor worden pas in de loop van het verhaal de verbanden duidelijk. Kun je de verbanden opsporen in het korte verhaal wat je leest?
Markeer ze en kijk waar deze prijs gegeven worden.

Thema
Wat is de ware rode draad die het hele verhaal vormt?
Zit er nog een dieperliggende boodschap in het verhaal?
Wat zorgt ervoor dat het thema duidelijk overkomt?  

Titel
Wat is de betekenis van de titel?
Wordt die verklaard in het verhaal?

Opbouw
Hoe is het verhaal opgebouwd?  
Is het wel of niet chronologisch? Zijn er flashbacks en/of flashforwards? Hoe zit de tekst in elkaar? Wanneer krijg je welke informatie?
Zie je een patroon wat je kunt toepassen als jij je volgende korte verhaal schrijft?

Setting
Kun je je een duidelijk beeld vormen van waar het verhaal zich afspeelt? Heeft de setting invloed op het verhaal?
Hoeveel zinnen worden er besteed aan de setting?

Personages
Zijn het ronde personages? Kun je je een goed beeld vormen? Kun je je inleven?
Zijn er karaktereigenschappen die bijdragen aan het plot?

Plot
Is het een karakterdriven plot of een actiondriven plot?
Hoeveel zinnen worden er aan het plot besteed?

Conflict
Wat is het conflict?
Het conflict is dat intern (gevoelens) of extern (invloeden van buitenaf)?

Spanning
Hoe wordt de spanning opgebouwd?
Wat zorgt ervoor dat je als lezer niet kunt stoppen met lezen?
Hoe wordt er naar de ontknoping toegewerkt?
Analyseer de spanningsboog.

Perspectief
Welk perspectief heeft de schrijver gekozen?
Wat heeft het perspectief te maken met de informatie die de lezer krijgt? Zijn er perspectiefwisselingen?
Wat is het nut hiervan voor de ontwikkeling van het verhaal?
Hoe kun je ervoor zorgen dat de perspectief keuze die jij maakt bijdraagt aan de kracht van je verhaal?

Tijd
Hoeveel tijd nemen de gebeurtenissen in?
Hoeveel tijd kost het om de gebeurtenissen te vertellen?
Wordt er in een paar zinnen veel tijd overbrugd of wordt er tijd overgeslagen?
Wat is het effect hiervan?

Dialoog
Hoeveel van de tekst wordt in beslag genomen door dialoog?
Wat voegt de dialoog toe aan het verhaal?

Ben je net als ik visueel ingesteld dan kun je overwegen om de verschillende elementen in het verhaal een kleur te geven. Je kunt dan in een oogopslag zien hoeveel tekst er aan welk onderdeel gewijd is en welke informatie wanneer gedeeld wordt.

Als je een aantal verhalen leest en deze vragenlijst bij de hand houdt dan ga je ongetwijfeld patronen herkennen. Bewust of onbewust zal alles wat je ervan opsteekt doorklinken in je volgende zelfgeschreven korte verhaal.

Zit je verlegen om een kort verhaal om te analyseren?
Volg dan deze link naar Schrijfvis. Hier kun je 11 beroemde korte verhalen onmiddellijk lezen – ter inspiratie en vermaak.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *